Boilur beltza (trufa beltza): non ateratzen den orain eta noiz
Diamante beltza. Lur kareharritsuko arteen eta erkametzen azpian ezkutatuta hazten da, eta txakurrak bakarrik daki non.
Boilur beltza (Tuber melanosporum) basoetan, arte, erkametz, haritz ilaundun eta hurritz artean, batez ere erdi-mendian ateratzen da, azaroa eta martxoa bitartean, urtarrila delarik garairik onena. Beste izen hauek ere baditu: trufa beltza.
Ikusi non dagoen prest aste honetan
Aste honetan ez dago eskualderik prest: basoa lotan dago oraindik.
Boilur beltza Europako onddorik baliotsuena eta ezkutuena da: lurpean heltzen da, azarotik martxora, arteen, erkametzen eta hurritzen sustraietan, lur kareharritsu eta harritsuetan. Txakur trebatu bat gabe ez dago hura aurkitzeko modurik, eta horregatik haren lekuak urrea bezala gordetzen dira. Arabako hegoaldeko eta Nafarroako lur kareharritsuetan basoan berez hazten da.
Udako ekaitzek erabakitzen dute haren urtea, eta udazken heze batek eta izozte gogorrik gabeko negu batek borobiltzen dute. micomapak boilur-eskualde naturalei jarraitzen die, ez landaketei, eta adierazten du noiz duen lur kareharritsuak boilurrak heltzeko behar duen hezetasuna eta hotza.
Zer behar duen ateratzeko
Lehenik, euri oparoa, sustraietaraino sartzen den horietakoa. Gero, pazientzia: poliki heltzen da, lur azpian, hilabete baino gehiagoz, betiere lurrak hezetasun hori gordetzen badu eta hotz egon arren izozten ez bada. Tartean izotza, ur gehiegi edo haize lehorra badator, dena zapuztu egiten da eta perretxikoak ez dira ateratzera iristen.
Non bilatu
Bilatu basoetan, arte, erkametz, haritz ilaundun eta hurritz artean, batez ere erdi-mendian, beti lur kareharritsuetan.
Boilur beltzak probintziaka: Araba · Nafarroa
Araban boilur beltzak bilatzen
Arabak 83 eremu ditu boilur beltzak ateratzeko moduko basoarekin, 550 m-tik 950 m-ra. Aste honetan basoa ez da oraindik esnatzen. Baso gehien dutenak Berrostegieta, La Puebla de Arganzón, Villanueva de Valdegovía eta Berantevilla inguruan daude.
Nafarroa: boilur beltzak ateratzen diren eremuak
Nafarroan boilur beltzak atera daitezkeen 139 eremu zenbatzen ditugu, 450 eta 1.000 m artean. Aste honetan bat ere ez dago prest. Baso zabalenak Cáseda, Ayegui, Ancín eta Estella-Lizarra inguruan daude.
Non bilatu boilur beltzak penintsulako gainerakoan (gaztelaniaz)
Nola dago basoa aste honetan
- Lotan 222 eremu
Iragarpena: irailaren 15a. Egunero eguneratzen da.